विदेश

काठमाण्डौ, २ फागुन – अमेरिकाको आकाशमा जासुसी बेलुन छोड्नु अब चीनलाई निकै पनि महँगो पर्ने भएको छ यसका लागि अमेरिकाले चिनियाँ सेनासँग सम्बन्धित धेरैवटा संस्थामाथि प्रतिबन्ध लगाउने तयारी गरिरहेको छ। अमेरिकाको यो कदमले चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङको कठिनाइ पनि बढाउन सक्छ। हालै करिब एक साताअघि अमेरिकाले चिनियाँ जासूस बेलुनलाई आकाशमा नै ध्वस्त पारिदिएको थियो। यसपछि चीनको मानवरहित विमान पनि अमेरिकाको आकाशमा उडेको देखिएको थियो। यद्यपि चीनले यसलाई अर्को बेलुन ठहर गर्दै उक्त बेलुनले आफ्नो बाटो हराएको भनी स्पष्टिकरण दियो। तर अमेरिकाले चीनको जासुसी बेलुनको विषयलाई निकै गम्भीरताका साथ लिएको छ। राष्ट्रपति जो बाइडेनले यसलाई अमेरिकाको सुरक्षाका लागि खतरा भएको बताएका छन्। यसका लागि हाउस अफ अमेरिका एकजुट भएको छ। चीनविरुद्ध अमेरिकी सदनमा प्रस्तुत गरिएको निन्दा प्रस्तावमा भएको मतदानमा डेमोक्र्याटिक र रि...

काठमाण्डौ, २ फागुन – चीनले प्राविधिक क्षेत्रमा विकासको नारा घन्काउँदै आए तापनि चीनलाई आँखा चिम्लेर विश्वास गरिहाल्न भने मिल्दैन। छिमेकी राष्ट्रहरूलाई मित्रताको नाममा चीनल विभिन्न प्रकारले धोका दिने गरेको छ। पाकिस्तानमा चीनद्वारा पठाइएको रेलको पनि अवस्था सोचनिय भएको थियो भने नेपालमा चीनबाट खरिद गरिएका विमानहरू पनि निकम्मा साबित भएका थिए। जसले हावामा भन्दा धेर समय जमीनमा बिताउनु परेको थियो। पाकिस्तानको घनिष्ठ मित्र चीन आफ्नो रणनीतिक शक्ति बढाउनमा अहिले व्यस्त छ। नयाँ प्रविधिको आधुनिक हतियारको नाममा पाकिस्तान सेनाका तीनवटै अंगलाई बलियो बनाउनमा जुटेको छ । यस क्रममा चीनले पाकिस्तानलाई सीएच-४ यूएवी दिएको छ। रिपोर्टका अनुसार, चीनले पाकिस्तानसँग सीएच-४ का दुई भेरियन्ट सीएच-४ए, जुन गोप्य निगरानीका लागि हो, र सीएच-४ बी, जुन एक आक्रमण सशस्त्र ड्रोन हो, दुई संस्करण दिने सम्झौता गरेको थियो। यसको ...

काठमाण्डौ, २ फागुन – पाकिस्तानको गिलगिट - वाल्टिस्तानको प्राकृतिक श्रोत माथी चीनिया शोषण बढेर गएको छ। चीन पाकिस्तान आर्थिककरिडोर (सि.पि.इ. सि) को ब्यानरमा वेइजिङ्ग र इस्लामवादले मेघाबाध,तेल र ग्यास पाइपलाइनहरु निर्माण गरिरहेका छ्न । गिलगिट -वाल्टिस्थानमा बहुमुल्य खनिज हरु नियालिरहेका छन,यद्यपि यसले स्थानीयहरुको जिबिकोपार्जन र वातावरणीय दिगोपनामा ठूलो असर पारिरहेको छ। स्थानीयको संरक्षण गर्ने बाचा लिएर पाकिस्तानि सेनाको आगमनले प्राकृतिक श्रोतको अत्याधिक दोहनमा चिनियाँ हरुलाइ सहयोग र सहजीकरण गर्दै उल्टो काम गरेको धेरैको बुझाइ रहेको छ।यसले वातावरण र जिबिकोपार्जनको क्षतिको मुल्यमा चिनियाँ कम्पनीहरुलाइ बढी फाइदा दिने वेइजिङ्ग सगको इस्लामवादको व्यबहार लाई हेरेर अन्धकारमा राखिएका स्थानियहरु आक्रोशित बनेका छन।प्राकृतिक श्रोतहरुको अपस्थिती कुनै पनि क्षेत्रकोप्रगती समृद्धिको प्रमाण हो तर बिडम्ब...

काठमाण्डौ, २ फागुन – चीनको बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ (बीआरआई) परियोजनाले विश्वका अधिकांश निम्न-मध्यमवर्गीय देशहरूलाई कंगाल बनाएको छ। जबकि चीनले १५० देशहरूसँग आफ्नो वित्तीय र राजनीतिक प्रभावको फाइदा उठाउने उद्देश्यले लगभग एक ट्रिलियन डलरको लगानी गरेको छ। यो योजनामा सहमति भएपछि न्यून आय भएका मुलुकको आर्थिक अवस्था गम्भीर र चिन्तित बन्दै गएको छ। विश्वका १५० देशहरू र ३२ अन्तर्राष्ट्रिय संगठनहरूको विपरीत, भारत मात्र चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङको महत्वाकांक्षी बीआरआई परियोजनाबाट बाहिरियो। यसमा हस्ताक्षर गर्नुको अर्थ स्पष्ट रूपमा भारतले विशेष गरी पाकिस्तान प्रशासित कश्मीर (PoK) मा सन्चालित चीन-पाकिस्तान आर्थिक करिडोर (CPEC) परियोजनाहरलाई स्वीकार गर्नु हो। जुन क्षेत्रीय अखण्डताको स्पष्ट उल्लङ्घन थियो । वास्तवमा चीनको बीआरआई प्रोजेक्टमाथि जुन देशहरूले हस्ताक्षर गरे, ती सबैलाई यस परियोजनाका लाग...

काडमाण्डौ, २ फागुन – भारतको जम्मु काश्मीरमा लिथियमको विशाल भण्डार पत्ता लागेको छ । कुल क्षमता ५९ लाख टन भएको लिथियमको भण्डार भेटिएको भारतीय सञ्चार माध्यमहरूले जनाएका छन् । काश्मीरमा लिथियमको विशाल भण्डार पत्ता लागेसँगै भारत चिलि, अस्ट्रेलिया पछि संसारकै तेस्रो भण्डारण भएको देशमा गनिएको छ । लिथियमका लागि भारत दोस्रो देशमा निर्भर रहँदै आएको थियो, यो भण्डार पत्ता लागेसँगै भारतको अर्थतन्त्रमा नयाँ कायापलट हुने भारतीय सञ्चार माध्यमहरूले जनाएका छन् । लिथियम एक नान फेरस मेटल हो, जसको प्रयोग मोबाइल, ल्यापटप, विद्युतीय सवारीसहित धेरै इलेक्ट्रोनिक्स सामानहरूमा प्रयोग हुनेछ, जो चार्जेबल ब्याटरी बनाउन अत्यधिक मात्रामा प्रयोग गरिँदै आएको छ । भारतले यसको आयातका लागि करोडौँ रुपैयाँ खर्च गर्दै आएको छ । भारतले २०२०–२१ मा मात्रै लिथियम आयन ब्याटरी आयातका ८,८९४ करोड खर्च गरेको थियो भने २०२१–२२ मा मा...

काडमाण्डौ, २ फागुन – अमेरिकी प्रविधि कम्पनी गुगलले चीनको प्रचार गर्नका लागि उत्पादन गरिएका ५० हजारभन्दा धेरै डिजिटल सामग्री आफ्नो प्लाटफर्मबाट हटाइदिएको छ । गुगलको जोखिम विश्लेषण समूहले युट्युब, एडसेन्स, ब्लगरजस्ता प्लाटफर्ममा रहेका ५० हजारभन्दा धेरै डिजिटल आफ्नो प्लाटफर्मबाट हटाइएको जानकारी दिएको हो । गुगलका अनुसार स्पामफ्लज ड्रागन र ड्रागनब्रिज नामक समूहले प्लाटफर्ममा चीनको पक्षधर र अमेरिकाविरोधी सामग्रीहरु सेयर गर्दै आएका थिए । यी समूहले विशेषगरी चिनियाँ भाषा बोल्ने गुगलका प्रयोगकर्तालाई लक्षित गरी आफ्नो सामग्रीहरु सेयर गर्दै आएका थिए । यद्यपि यस समूहका केही सामग्रीहरु अङ्ग्रेजी र अन्य भाषामा पनि प्रकाशित हुने गरेको बताइएको छ । यद्यपि गुगलका प्रयोगकर्तामाझ चीनसमर्थक यस्ता समूहले उत्पादन गर्ने डिजिटल सामग्रीको पहुँच भने अत्यन्त न्यून रहेको गुगलले जानकारी दिएको छ । ड्रागनब्रिज सम...

काडमाण्डौ, २ फागुन – तालिबानले दुई चिनियाँ नागरिक सहित ५ जनालाई १ हजार मेट्रिनक टन लिथियम जडित ढुंगा तस्करी गरेको आरोपमा पक्राउ गरेको छ । चिनियाँ नागरिकहरूले अफगानिस्तानबाट पाकिस्तान हुँदै चीनमा बहुमूल्य ढुङ्गा तस्करी गर्ने प्रयास गरेको स्थानीय सञ्चारमाध्यमलाई उद्दृत गर्दै भारतीय समाचार संस्था एएनआईले जनाएको छ । उनीहरुलाई पूर्वी अफगानिस्तानको सीमावर्ती सहर जलालाबादमा गिरफ्तार गरिएको हो । स्थानीय स्रोतहरूका अनुसार ती चट्टानहरूमा ३० प्रतिशत लिथियम रहेको छ र पाकिस्तानसँग सीमा जोडिएको अफगानिस्तानका दुई प्रान्त नुरिस्तान र कुनारबाट ‘गोप्य रूपमा’ निकालिएको थियो। डिसेम्बर १२ मा एउटा होटललाई लक्षित गरी बम र बन्दुक आक्रमण हुँदा पाँच चिनियाँ नागरिक घाइते भएपछि चीन र अफगानिस्तानबीचको सम्बन्धमा तिक्तता आएको छ । सन् २०२१ को अगस्ट १५ मा तालिबानले अफगानिस्तानमाथि कब्जा जमाएपछि चीनले भूपरिवेष्ठित...

काडमाण्डौ, २ फागुन – चीनले पाँच महादेशका देशहरूको सार्वभौमसत्ताको उल्लङ्घन गरेको अमेरिकी विदेशमन्त्री एन्टोनी ब्लिन्केनले आरोप लगाएका छन् ।अमेरिकी लडाकु विमानहरूले एट्लान्टिक महासागर माथि अमेरिकाको साउथ क्यारोलिनाको तटमा चिनियाँ निगरानी गर्ने बेलुनलाई खसालेको केही दिनपछि यो टिप्पणी आएका हुन् ।चीनले जासुसी बेलुन आफ्नो भएको स्वीकार गरेपनि तर निगरानीका लागि मात्रै प्रयोग भएको अस्वीकार गरेको छ । एजेन्सी...

काडमाण्डौ, २ फागुन – चीनको बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ (बीआरआई)को इतिहास लेखिन्छ या लेखिन्न भन्ने निश्चित छैन । विश्व अर्थतन्त्रको ठूलो भागलाई बेइजिङमा जोड्न डिजाइन गरिएका उदीयमान बजारका रुपमा रहेका देशहरूमा पूर्वाधार परियोजनाहरूको नेटवर्क निर्माण गर्न एक ट्रिलियन अमेरिकी डलर भन्दा बढी खर्च गरेपछि यसमा दरार आउन थालेको छ। बीआरआईको कोष सुक्दै गएको छ । विद्यमान परियोजनाहरू खण्डित हुँदैछन् र बीआरआई लागु गरिरहेका देशहरु ऋणमा डुबिरहेका छन् यसले केही राष्ट्रहरूलाई चिनियाँ प्रभाव विरुद्ध खुलेर विद्रोह गर्न नेतृत्व गरिरहेको छ। नरम भइरहेको विश्वव्यापी आर्थिक दृष्टिकोणलाई ध्यानमा राख्दै बीआरआईको भविष्य र बीआरआईको स्थानीय चुनौतिहरूलाई समेट्न चीनले निकट भविष्यमा आफ्नो विदेश नीति प्रयासहरूलाई कसरी केन्द्रित गर्न सक्छ भन्नेबारे केही कठिन प्रश्नहरू सोध्ने समय आएको छ। उत्पत्तिका बेला बीआरआई एसियादेखि...

काडमाण्डौ, २ फागुन – मोदीले पुटिनलाई युक्रेन–रुस युद्ध अन्त्य गर्न मनाउन सक्ने अमेरिकाले बताएको छ ।रुस–युक्रेन युद्धको बीचमा अमेरिकाले भारतका प्रधानमन्त्री मोदीले रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनलाई युद्ध अन्त्य गर्न मनाउन सक्ने बताएको हो । ह्वाइट हाउसका प्रवक्ता जोन किर्बीले शत्रुता अन्त्य गर्ने कुनै पनि प्रयासलाई अमेरिकाले स्वागत गर्ने बताएको छ । प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी र भ्लादिमिर पुटिनरुस–युक्रेन युद्ध झण्डै एक वर्षदेखि चलिरहेको छ । यसैबीच अमेरिकाले यो युद्ध अन्त्य गर्न भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले महत्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्ने बताएको छ । यति मात्र होइन, अमेरिकाले भारतिय प्रधानमन्त्री मोदीले पुटिनसँग कुरा गरेर युद्ध अन्त्य गर्न मनाउन सक्ने बताएको छ । वास्तवमा, जब ह्वाइट हाउसका प्रवक्ता जोन किर्बीलाई सोधिएको थियो कि के भारतका प्रधानमन्त्री मोदीलाई युक्रेन र रुसबीचको युद्ध ...