विदेश

१५ फागुन सोमबार श्रीमन्नारायणयसै महीना हुने राष्ट्रपति निर्वाचनको विषयले व्यापक चर्चा पाएको छ । यसभन्दा अघिका तीन चुनावमा राष्ट्रपति पदको निर्वाचन त्यति बढी चर्चामा हुँदैनथ्यो तर यसपालि सत्तापक्ष र प्रतिपक्ष दुवैले यसलाई प्रतिष्ठाको विषय बनाएका छन् । राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीका कतिपय निर्णय विवादित नभएका भए सम्भवतः यस चुनावप्रति पनि देश र विदेशको आँखा केन्द्रित हुने थिएन । अङ्कगणितको हिसाबले सत्ताधारी गठबन्धनबीच सामञ्जस्य र मतैक्य रहेमा सत्ताधारी गठबन्धनको उम्मेदवार नै राष्ट्रपति बन्ने निश्चित छ तर प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ले जसरी राष्ट्रिय सहमतिको कुरा गरिरहेका छन् यसबाट नयाँ राष्ट्रपति सत्ताधारी गठबन्धन बाहिरबाट पनि हुन सक्ने सम्भावना विकसित भइरहेको छ । नेकपा एमालेका अध्यक्ष केपीशर्मा ओली चतुर राजनीतिक खेलाडी हुन् र उनले एकपछि अर्को नाम अघि सार्दै गैरएमाले समूहमा मतभि...

काठमाण्डौ, ८ फागुन – लगातार ३२ वर्षदेखि चीनले आफ्ना विदेशमन्त्रीलाई नयाँ वर्षको पहिलो कूटनीतिक भ्रमणका लागि अफ्रिका पठाउने गरेको छ। नवनियुक्त विदेश मन्त्री किन ग्याङले पनि आफ्नो कार्यकालको पहिलो विदेश भ्रमण नयाँ वर्षको अवसरमा अफ्रिकाबाट सुरु गरेका छन्। उनले इथियोपिया, ग्याबोन, अंगोला, बेनिन, इजिप्ट, अफ्रिकी संघको मुख्यालय र अरब राज्यहरूको मुख्यालयको भ्रमण गरेको चिनियाँ विदेश मन्त्रालयले जनाएको छ। तर किन इथियोपिया आइपुग्नु भन्दा पहिले उनी बंगलादेशमा रोकिए भन्‍ने प्रश्‍न उठेको छ। चीनको विदेश मन्त्रालयले यसलाई 'प्राविधिक रोकावट' को रूपमा वर्णन गरेको छ। इथियोपियाको भ्रमण अघि उनले बंगलादेशका विदेशमन्त्री अबुल कलाम अब्दुल मोमेनसँग ढाकाको विमानस्थलमा संक्षिप्त भेटघाट गरे। 'दुई पक्षले चीन र बंगलादेश बीचको मित्रताको विषयमा कुराकानी भएको र नयाँ वर्षको अवसरमा द्विपक्षीय आदानप्रदानलाई सुदृढ ग...

काठमाण्डौ, ८ फागुन – अफ्रिकाको सहेल क्षेत्रमा मौरिटानिया, बुर्किना फासो, माली, नाइजर, चाड, सुडान र सेनेगल पर्दछन्। नियमित खडेरी र पानी र चरन समाप्त भएका स्रोतहरूमा द्वन्द्वको वृद्धि यसको परिभाषित विशेषताहरू हुन्। अन्तरदेशीय आपराधिक संगठनहरूको वृद्धि र इस्लामवादी चरमपन्थी समूहहरूको द्रुत आरोहणले द्वन्द्वमा थप इन्धन थपेको छ। जसरी आतंकवादी समूहहरूले उप-सहारा राष्ट्रहरूलाई त्रसित बनाएको छ र यसले केवल पश्चिमा मोडेलको लोकतन्त्रलाई मात्र होइन, सहेलको सुरक्षामा संलग्नताको लागि ठूलो क्षेत्र पनि प्रकट गरेको छ। विगत नौ वर्षदेखि फ्रान्सले द्वन्द्वग्रस्त सहेल क्षेत्रमा प्राथमिक सुरक्षा प्रदायकको रूपमा काम गर्दै आएको छ तर पछिल्लो समय फ्रान्सले यस क्षेत्रमा जनविरोध बढ्दै गएको छ। माली, बुर्किना फासो र नाइजरमा नागरिकहरूबाट भएको हिंसात्मक विरोधको कारण, फ्रान्सले अगस्ट २०२२ मा मालीबाट आफ्नो अन्तिम इकाई...

काठमाण्डौ, ८ फागुन – सन् २०२२ सेप्टेम्बर र डिसेम्बरमा दुईवटा ब्याक-टु-ब्याक रिपोर्टहरूमा विश्व बैंकले २०२२-२०२३ मा चिनियाँ अर्थतन्त्रको डरलाग्दो चित्र प्रक्षेपण गरेको छ। विश्वको दोस्रो ठूलो अर्थतन्त्र अहिले दौडमा पछाडि झरिरहेको मात्र होइन संयुक्त राज्य अमेरिकापछि निकटतम छिमेकी भारत अघि देखिन्छ। विश्व बैंकका दुई प्रतिवेदनले सन् २०२२ मा चीनको कुल गार्हस्थ्य उत्पादनको वृद्धिदर २.७ प्रतिशतमा पुग्‍ने अनुमान गरेको छ, जुन सन् २०२१ मा हासिल गरेको ८.१ प्रतिशतको दरभन्दा धेरै कम हो। सन् २०२३ मा ४.३ प्रतिशतमा पुर्‍याउन सक्ने जनाइएको छ भने भारतले २०२२-२३ मा ७ प्रतिशत पुर्‍याउने प्रक्षेपण गरेको छ। ३१ अक्टोबर २०२२ मा बेइजिङबाट आएको एपी रिपोर्टले चीनको एक आधिकारिक सर्वेक्षणलाई उद्धृत गर्दै चीनको उत्पादन क्षेत्र कमजोर भएको र अर्थतन्त्रमा दबाब थपिएको देखाउँछ। शून्य-कोभिड नीतिको एक भागको रूपमा चिनियाँ ...

काठमाण्डौ, ८ फागुन – चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङले आफ्नो सत्ताको तेस्रो कार्यकाललाई ‘नयाँ युग’ को रूपमा वर्णन गरेका छन् र जसमा उनले कम्युनिष्ट पार्टी र यसका एकाइहरूलाई राम्रो शासनका लागि अनुशासन दिन राष्ट्रिय अभियानमा लाग्‍ने बताएका छन् । सिंगापुरस्थित अनलाइन न्यूज पोर्टल सिंगापुर पोस्टले सी जिनपिङले जनवरीको दोस्रो हप्तामा चिनियाँ कम्युनिष्ट पार्टीको अनुशासन निरीक्षणको २० औं केन्द्रीय आयोगको पूर्ण सत्रलाई सम्बोधन गर्दै यस्तो बताएको रिपोर्ट गरेको छ। सत्रको क्रममा सीले अनुशासन पार्टीलाई शासन गर्ने ‘नियम’ भएको र पार्टीका सदस्यहरुले आचरणमा संयम राख्नु नै मापदण्ड भएको औंल्याए। राष्ट्रपतिले अनुशासनलाई थप प्रमुख स्थानमा राख्ने प्रस्ताव राखेका थिए, र त्यो ‘पार्टी नियम निर्माण, पार्टी अनुशासन शिक्षा, र अनुशासन प्रवर्तन पर्यवेक्षणको सम्पूर्ण प्रक्रियामा कडा आवश्यकताहरू लागू गरिनुपर्ने’ बताएको...

काठमाण्डौ, ८ फागुन – चिनियाँ इन्भेस्टमेन्ट बैंक चाइना रिनासा०का अध्यक्ष तथा अर्बपति उद्योगी बेपत्ता भएको कम्पनीले शुक्रबार जनाएको छ । बैंकका कार्यकारी निर्देशकसमेत रहेका बाओ फान चिनियाँ प्रविधि उद्योग क्षेत्रका एक प्रमुख व्यक्ति हुन् । उनले विभिन्न घरेलु इन्टरनेट नेटवर्क स्थापनाका लागि महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दै आएका थिए । चाइना रिनासाले हङकङ स्टक एक्सचेन्जलाई जारी गरेको विज्ञप्तिमा भनिएको छ, ‘कम्पनीले बाओसँग सम्पर्क गर्न सकेको छैन ।’ उक्त वक्तव्यपछि कम्पनीको शेयर मूल्य ३० प्रतिशतसम्म घटेको छ ।वित्तीय समाचार संस्था काइक्सिनका अनुसार ५२ वर्षीय उनले कम्पनीका प्रमुख सम्झौता गर्ने र प्रशासन हेर्ने जिम्मेवारी रहेको थियो । उनी बिहीबार साँझदेखि सम्पर्कविहीन भएका छन् । चाइना रिनासासँग एएफपीले गरेको अनुरोधमा कम्पनीका कुनै अधिकारी यसबारे तत्काल थप प्रतिक्रिया दिन उपलब्ध हुन सकेनन् । सन्...

काठमाण्डौ, ८ फागुन – सन् २००८–२००९ मा अधिकांश विश्व ठूलो आर्थिक मन्दीबाट गुज्रिरहँदा चिनियाँ अर्थतन्त्र भने खासै प्रभावित भएन । चीन ठूलो परिमाणमा सरकारी खर्च गरेर देशको अर्थतन्त्रलाई विश्वव्यापी आर्थिक संकटकबाट जोगाउन सफल भएको थियो । पछि चीनले बाँकी विश्वलाई नै मन्दीबाट निकाल्न सघाउ पुर्‍यायो । पछिल्लो समय, युक्रेनमाथिको रुसी आक्रमण र तीन वर्षदेखि चलिरहेको महामारीका कारण विश्व पुनः मन्दीको नजिक धकेलिरहँदा चीनले पहिलेजस्तै उद्धार गर्ने सम्भावना कम छ । गतवर्ष चीनको अर्थतन्त्र तीन प्रतिशतले मात्रै विस्तार भयो । यो वर्षको पहिलो तीन महिनामा पनि चीनको वृद्धि सुस्त रहने प्रक्षेपण छ । वर्षका दोस्रो भागमा भने अर्थतन्त्र बलियो गरी पुनरोत्थान हुने निक्केईले डिसेम्बरमा ३७ अर्थशास्त्रीमाझ गरेको सर्वेक्षणले देखाएको छ । तथापि सबैभन्दा आशावादी पुनरोत्थान परिदृश्यअनुरूप पनि देशले पहिलेकै जस्तो उच्च आर्थ...

काठमाण्डौ, ८ फागुन – अष्ट्रेलियाका उद्योग, ऊर्जा र उत्सर्जन न्यूनीकरणमन्त्री क्रिस बोवेनले आफ्नो मुलुक भारतको जी–२० अध्यक्षताको सबैभन्दा बलियो समर्थक रहेको बताएका छन् । उनले आफ्नो देशले भारतलाई हरसम्भव तरिकामा समर्थन गर्ने पनि उल्लेख गरेका छन् । ‘अष्ट्रेलियाजत्ति भारतको जी–२० को अध्यक्षताको बलियो समर्थक अरु कोही छैन । हामी तपाईंलाई हरसम्भव तरिकाले समर्थन गर्नेछौं’ बोवेनले अष्ट्रलियामा आयोजित एक सम्बोधन कार्यक्रममा भने । ‘भारतका लागि जी–२० को अध्यक्षता गर्न यो उत्कृष्ट वर्ष हो र मेरो विचारमा भारतले स्वच्छ ऊर्जाको मन्त्रीस्तरीय बैठकको पनि अध्यक्षता गरोस्।’ मन्त्री बोवेनले भने ।...

काठमाण्डौ, २ फागुन – चीनको बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ (बीआरआई) उद्देश्यहरु लगातार परिवर्तन हुदैं गएको छ । जानकारहरुले चीनले विस्तारै आफ्नो वास्तवीक चरित्र देखाउन सुरु गरेको बताए । चीनको बीआरआईको इतिहास लेखिन्छ या लेखिन्न भन्ने निश्चित छैन । विश्व अर्थतन्त्रको ठूलो भागलाई बेइजिङमा जोड्न डिजाइन गरिएका यो परियोजनाले नेटवर्क निर्माण गर्न एक ट्रिलियन अमेरिकी डलर भन्दा बढी खर्च गरेपछि यसमा दरार आउन थालेको छ।बीआरआईको कोष सुक्दै गएको छ । विद्यमान परियोजनाहरू खण्डित हुँदैछन् र बीआरआई लागु गरिरहेका देशहरु ऋणमा डुबिरहेका छन् यसले केही राष्ट्रहरूलाई चिनियाँ प्रभाव विरुद्ध खुलेर विद्रोह गर्न नेतृत्व गरिरहेको छ। नरम भइरहेको विश्वव्यापी आर्थिक दृष्टिकोणलाई ध्यानमा राख्दै बीआरआईको भविष्य र बीआरआईको स्थानीय चुनौतिहरूलाई समेट्न चीनले निकट भविष्यमा आफ्नो विदेश नीति प्रयासहरूलाई कसरी केन्द्रित गर्न सक्छ भ...

काठमाण्डौ, २ फागुन – चीन विश्वमा आफ्नो साम्राज्य फैलाउन चाहन्छ र एकछत्र शासन गर्न चाहन्छ। तर चीनले जहिले पनि आफूभन्दा सानोलाई अवहेलना गर्दै आइरहेको छ। यसको उदाहरण खोज्न टाडो जानु पर्दैन। चीनमा उइगर मुसलमानहरूको अवस्थालाई हेर्दा चीनको चरित्र र कार्यनीति स्पष्ट हुन्छ। चीनमा उइगर मुस्लिमहरूमाथि अत्याचार बढ्दै गएको छ । अहिले चिनियाँ अधिकारीहरूले खुलेआम उइगरहरूको हत्या गरिरहेको मिडिया रिपोर्टमा दाबी गरिएको छ । गुल्जा नरसंहारको २६ वर्ष बितिसक्दा पनि चीनमा उइगरको अवस्थामा सुधार नभएको बताइएको छ। स्थिति यति बिग्रिएको छ कि चीनले अब खुलेआम उइगरहरूलाई प्रताडना दिइरहेको छ। उइगुरहरूलाई शिविरमा बन्दी बनाएको धेरै रिपोर्टहरूमा दाबी गरिएको छ। त्यसपछि उनीहरूलाई अमानवीय व्यवहार गरिन्छ । उइगर टाइम्सका एक लेखकले चेताउनी दिएका छन् कि छिट्टै संसारले उइगरहरूले गरिरहेको सत्यको सामना गर्नुपर्नेछ। उनको भन्नुको ...