आर्थिक

दाङ, ८ भाद्र – घोराही सडक खण्ड अन्तर्गत तुलसीपुरमा बुधबार बिहान ९ बजेदेखि १० बजेसम्म सडकमै सवारी साधन राखेर उनीहरूले एक घन्टा चक्का जाम गरेका हुन्।नेपाल यातायात राष्ट्रिय महासंघका जिल्ला सचिव घनश्याम बस्नेतले सरकारले रूट परमिटका नाममा झन्डै चार गुणासम्म कर वृद्धि गरेको र जरीवाना रकम पनि तीन हजारदेखि पाँच हजारसम्म पुर्‍याएपछि त्यसको बिरोधमा चक्काजाम गरिएको जानकारी दिए। त्यस्तै सचिव बस्नेतले २०७५ सालमा निर्माण सुरू भएको तुलसीपुर–घोराही चार लेन सडक खण्ड पाँच वर्ष भइ सक्दा पनि दश प्रतिशत काम नभएको भन्दै त्यसको पनि बिरोध भएको बताए।जीर्ण सडक खण्डका कारण तुलसीपुर-घोराही खण्डमा बढी तेल गाडीले खाने गरेको, टुटफूट धेरै आएको र दुर्घटना पनि अत्यधिक बढेकाले सडक निर्माण कार्य चाडै सक्न भनेर बिरोधमा उत्रनु परेको सचिव बस्नेतले तर्क गरे।सरकारले यातायातको कर गुणात्मक रूपमा बृद्धि गर्दा ठूलो मर्कामा या...

काठमाडौं, ८ भाद्र - नेकपा माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष प्रचण्ड बसेको खुमलटारस्थित घरका धनी शारदाप्रसाद अधिकारीको कम्पनी शैलुङ कन्स्ट्रक्सन कालोसूचीमा परेको छ । कम्पनीले हात पारेको विभिन्न निर्माणका ठेक्का अलपत्र पारेपछि तीन वर्ष प्रतिबन्ध लगाइएको हो । सडक सुधार तथा विकास आयोजना निर्देशनालयको सिफारिसमा भक्तपुर नगरकोट सिपाघाट, बालाजु, त्रीशुली छहरे विदुर सडकका काम अलपत्र पारेपछि शैलुङ प्रतिबन्धमा परेको हो । सार्वजनिक खरिद अनुगमन कार्यालय ताहाचलले कालो सूचीमा राखिएको सूचना नै आज प्रकाशित गरेको छ । शैलुङका मुख्य व्यक्ति अनुप अधिकारी रहेको उल्लेख छ जो शारदाप्रसाद अधिकारीका छोरा हुन् । चिनियाँ कम्पनी जोङडिङ इन्टरनेशनल इन्जिनियररिङ लिमिटेड पनि कालो सूचीमा परेको छ । उक्त कम्पनीले हेटौंडा भरतपुर बर्दघाट २२० केभी प्रसारण लाइन आयोजना अलपत्र पारेपछि नेपाल विद्युत प्राधिकरणको सिफारिसमा ३ वर्षका ...

काठमाण्डौ, ८ भाद्र –डिजेल तथा कोइला प्लान्ट बन्द गर्ने विकल्प छैन, न सोलार राख्ने जमिन छ, न विद्युत् उत्पादन गर्ने सम्भावना, कुनै पनि वस्तुको व्यापार गर्न पहिले त्यसको पोटेन्सियल (सामथ्र्य ) हुनु आवश्यक छ, नेपालको हकमा त्यो जलस्रोत हो । जलस्रोतबाट डेढ लाख मेगावाटसम्म विद्युत् व्यावसायिक रूपमा उत्पादन गर्न सकिन्छ । साथै, त्यसबाट अन्य लाभसमेत नेपालले लिन सक्छ । अहिले नेपालको राष्ट्रिय विद्युत् प्रणालीको जडित क्षमता २२६८ मेगावाट पुगेको छ । तर, पिक डिमान्ड भने १८–१९ सय मेगावाट हाराहारीमा छ । त्यसअनुसार नेपालमा जति विद्युत् उत्पादन भएको छ, त्यसबराबर खपत हुन सकेको छैन । निकट भविष्यमा पनि यसले निरन्तरता नै पाउने सम्भावना छ । विद्युत्का लागि नेपाल आफैँमा सानो बजार हो । यद्यपि, विद्युत् खपत विस्तार गर्न सकिने क्षेत्र भने थुप्रै छन् । त्यसलाई पूर्ति गर्दासमेत यहाँ उत्पादन हुने सबै विद्युत्...

काठमाण्डौ, ८ भाद्र –कुनै पनि देश कस्तो हुन्छ भन्ने त्यसको नेतृत्व तहले प्रभाव पार्छ । देश कतातर्फ जाँदैछ भन्ने उक्त देशमा हुने आयात र निर्यातको अनुपातले पनि फरक पार्छ । नेपालमा निर्यातभन्दा बढी आयात भइरहेको छ । जसले गर्दा हामीले कमाइको करिब ९३ प्रतिशत खर्च गरिरहेका छौँ । यसले गर्दा हाम्रो बचत छैन । बचत नै नभएपछि लगानी गर्ने पैसा पनि हुँदैन । हामीले कमाएको पैसा सबै खर्च मात्र भएपछि त्यसले देशमा पनि आर्थिक भार पार्छ । अब हामीले बचत गर्ने परम्पराको विकास गर्न सकेनौँ भने आर्थिक रूपमा नेपाललाई ठूलो भार पर्छ । अहिले नेपालमा लामो समयदेखि ठूल्ठूला पसलमा सामान किन्ने होडबाजी बढेको छ । अझ आयातित वस्तुलाई बढीभन्दा बढी प्रयोग गरिरहेका छौँ । देशलाई उन्नत बनाउने हो भने सरकारले त्यसै अनुसारको नियम ल्याउन पनि आवश्यक छ । गत आर्थिक वर्षको तुलनामा यस वर्षको आयात अझै २५ प्रतिशतले बढेको छ । गत ...

काठमाण्डौ, ८ भाद्र –कैलाश मानसरोवर दर्शन गर्ने एक नयाँ एवं उत्कृष्ट गन्तव्यस्थलका रूपमा हुम्लाको लिमी लाप्चा बनेको छ। चीनले मानसरोवर कैलाश जाने हिल्सा नाकामा रोक लगाएपछि विकल्पको रुपमा रहेको नेपालकै लिमी लाप्चाबाट पनि मानसरोवर कैलाश दर्शन गर्न जान सकिन्छ। अहिले लिमी लाप्चा आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकका लागि उत्कृष्ठ गन्तव्यस्थ बनेको छ। पछिल्लो समयमा लिमी उपत्यका मानसरोवरको दर्शन गर्न जाने नेपालको एकमात्र भूमि बनेको छ। लिमीको लोलुङबाट कैलाश मानसरोवसर प्रस्ट देख्न सकिन्छ। यो क्षेत्र हुम्ला सदरमुकाम सिमकोटदेखि एक सय पाँच किलोमिटरको दूरीमा पर्छ। सडकको स्तरोन्नति हुने हो भने यो मार्गबाट हिल्साभन्दा अझ सहज रुपमा आवतजावत गर्न सकिने छ।लिमीको लोलुङबाट कैलाशको दर्शन गर्न पैदलै जानेहरु पनि निकै बढ्न थालेका छन्। कसरी पुग्ने लिमी लाप्चा? हुम्लाको सदरमुकाम सिमकोटबाट चार दिनको पैदल यात्रापछि लि...

काडमाण्डौ, ७ भाद्र – जनकपुर–जयनगर रेल सञ्चालनमा आएसँगै नेपालमा तीर्थयात्रा गर्ने भारतीय यात्रुहरुलाई सहज भएको छ । नेपालको कुर्थादेखि भारतको जयनगरसम्म रेल नियमित सञ्चालन हुन थालेपछि नेपालमा धार्मिक पर्यटकका साथै अन्य पर्यटकहरुलाई पनि आवतजावतका लागि सहज बनेको हो । वि.सं २०७८ चैत्र १९ गते प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवा र भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले भर्चुअल रुपमा सीमापार रेल सेवाको शुभारम्भ गर्नुभएको थियो । सन् २०७१ देखि रेल मार्ग स्तरोन्नति गर्ने हेतुले भारतले रेल सेवा पूर्ण बन्द गरेको थियो । गत चैत्रबाट रेल सेवा पुनः सञ्चालनमा आएसँगै पशुपतिनाथको दर्शन गर्न आउने भारतीय पर्यटकहरुलाई सहज भएको छ । रेल सञ्चालनमा आएसँगै भारत र नेपालबीच जनकपुर हुँदै भारत जाने र आउनेहरुका लागि यातायातको सेवा व्यवस्थित बनेको यात्रुहरु बताउँछन् । दिनमा दुईपटक मात्रै चल्ने भएकोले केही समस्या भएको र...

काडमाण्डौ, ७ भाद्र –उत्तरतर्फका दुई नाका सञ्चालन नियमित नहुँदा नेपालको व्यापार लागत र समय बढेको देखिएको छ । तातोपानी र रसुवा नाका सञ्चालन अनियमित हुँदा चीन र चीन हुँदै तेस्रो मुलुकसँग नेपालले गर्ने व्यापारको लागत र व्यापार हुने समय बढेको देखिएको हो । रसुवा र तातोपानी नाकाबाट आउने सामान भारतको कोलकाता बन्दरगाह हुँदै नेपाल भित्र्याउँदा व्यापार लागत प्रतिकन्टेनर एक हजार अमेरिकी डलरसम्मले बढी परेको सरोकारवालाले बताएका छन् । त्यस्तै, उत्तरी नाकाबाट १५ दिनमा नेपाल आइपुग्ने सामान भारत हुँदै ल्याउँदा दुई महिनासम्म लाग्ने उनीहरूले बताए । उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयका पूर्वसहसचिव रविकुमार सैँजूले रसुवा र तातोपानी नाका नियमित रूपमा नचल्दा व्यापारको समय र लागत बढी हुन पुगेको बताए । ‘चिनियाँ ट्रान्सपोर्ट कम्पनी मुसा लजिस्टिक, नेपालका आयातकर्ता र चिनियाँ निर्यातकर्तासँगको सोधबाट व्यापार...

गत आर्थिक वर्ष २०७८/७९मा ३ अर्ब ८८ करोड रुपैयाँको विद्युत निर्यात भएको थियो।काडमाण्डौ, ७ भाद्र – चालु आर्थिक वर्षको पहिलो महिनामा झण्डै २ अर्ब रुपैयाँको विद्युत भारततर्फ निर्यात भएको छ। नेपाल विद्युत प्राधिकरणले यहि साउन महिनामा १ अर्ब ८३ करोड ८८ लाख ७६ हजार रुपैयाँको विद्युत निर्यात गरेको छ। प्राधिकरणले देशभित्र खपत गरी बढी भएको २४ करोड २६ लाख ८३ हजार युनिट विद्युत साउनमा भारततर्फ निर्यात गरेको हो। विद्युत निर्यातबाट साउनमा औसतमा दैनिक ५ करोड ९३ लाख रुपैयाँ कमाउन प्राधिकरण सफल भएको छ। प्रााधिकरणले देशभित्र खपत गरी अतिरिक्त भएको वर्षायामको विद्युत गत १९ जेठ(जुन २, २०२२) बाटइन्डियन इनर्जी एक्सचेन्ज (आइएक्स)को डे–अहेड बजारमा प्रतिस्पर्धामार्फत बिक्री सुरु गरेको थियो। सुरुमा दुईवटा विद्युतगृहको ३९ मेगावाट उत्पादित विद्युतलाई स्रोत मानेर दैनिक रुपमा आइएक्समा बिक्री गरिएको थियो। त्...

काठमाण्डौ, ६ भाद्र –सी जिनपिङको पालामा दक्षिण एसियाका लागि चिनियाँ कूटनीतिले चतुरतापूर्वक रणनीतिक उद्देश्यहरूलाई आर्थिक प्रोत्साहनसँग मिसाएको छ। चिनियाँ स्टेट काउन्सिलर तथा विदेशमन्त्री वाङ यीले बेइजिङले केरुङ–काठमाडौं, चीन–नेपाल सीमापार रेलमार्गको सम्भाव्यता अध्ययनका लागि यसै वर्ष आर्थिक सहयोग गर्ने र पूर्व–सम्भाव्यता अध्ययन र सर्वेक्षणका लागि नेपाल विज्ञ पठाउने सम्म बताइसकेको अवस्था छ । चीनले विभिन्न आयोजनाका लागि नेपाली रुपैयाँ १५ अर्ब (८० करोड आरएमबी (रेन्मिन्बी), ११८ मिलियन अमेरिकी डलर) दिने प्रतिबद्धता जनाएको छ । मार्च २०२२ मा भएको नेपाल भ्रमणका क्रममा वाङले नेपाल–चीन क्रस बोर्डर प्रसारण लाइनका लागि पनि सहयोग गर्ने आश्वासन दिएका थिए । बेइजिङले यस क्षेत्रमा आफ्नो प्रभाव विस्तार गर्ने क्रममा परराष्ट्रमन्त्री वाङका वाचाहरू दक्षिण एसियाली देशहरूमा चीनको पहुँचको हिस्सा हुन्। नेपालम...

काठमाण्डौ, ६ भाद्र –जाम्बियाले बेइजिङको ऋणको जाललाई बेवास्ता गर्दै अमेरिकी डलर १.६ बिलियन चिनियाँ ऋण रद्द गरेको छ। यस दक्षिणी अफ्रिकी देशले पनि १७ अर्ब डलरको बाह्य ऋणको पुनर्संरचना गर्नको लागि १.४ बिलियन डलरको आईएमएफ बेलआउटमा वार्ता गर्न सफल भएको छ। नोभेम्बर २०२० मा, देशले सार्वभौम ऋणमा डिफल्ट गर्यो, र त्यसपछि फेब्रुअरी 2021 मा, जाम्बियाले G-20 द्वारा स्थापित नयाँ स्थापित प्रक्रिया अन्तर्गत विचार गर्न आवेदन दियो जसलाई “सामान्य रूपरेखा” भनिन्छ जुन देशहरूलाई COVID को समयमा ऋण राहत र पुनर्संरचना सहित मद्दत गर्न डिजाइन गरिएको थियो। अफ्रिकी ऋणमा चीनको संलग्नता देशहरू र समयसँगै फरक फरक भएको छ। यद्यपि हालका वर्षहरूमा यो संलग्नता बेल्ट एण्ड रोड इनिसिएटिभ (बीआरआई) को सन्दर्भमा बनाइएको छ, तर यो धेरै हदसम्म असंयोजित र अनियोजित रहेको छ, जसमा प्रतिस्पर्धी ऋणदाताहरूले चिनियाँ राज्यका विभिन्न तत्व...