विदेश

काठमाण्डौ, १८ पौष – पछिल्ला केही महिनाहरूमा चीन र पाकिस्तानबीच खनिज अन्वेषण, प्रशोधन र उत्खनन, जलवायु संरक्षण, औद्योगिक उत्पादन, वाणिज्य, सञ्चार, यातायात, कनेक्टिभिटी, खाद्य सुरक्षा, मिडिया, अन्तरिक्ष सहयोग, शहरी विकास, क्षमता निर्माण, र खोप विकासलगायतका सम्झौताहरु भएका छन्। पाकिस्तानले ५० वर्षका लागि गिलगिट–बाल्टिस्तानलाई हस्तान्तरण गर्न चीनसँगको नयाँ सम्झौताको अस्पष्ट योजना बनाएको छ। कारण हो, देशको संकटग्रस्त आर्थिक अवस्था र अमेरिकासँगको तनाव। तर, सूचना, प्रसारण तथा संसदीय मामिलाका कार्यवाहक संघीय मन्त्री मुर्तजाले अस्वीकार गरेका छन्। अर्कोतर्फ उत्तरी गिलगिट–बाल्टिस्तान प्रान्त र चीनको गान्सु प्रान्तले डिसेम्बर ९, २०२३ मा हस्तान्तरणका लागि समझदारी पत्रमा हस्ताक्षर गरेका छन्। उच्च पहाडी कृषि प्रविधि र मेसिनरी पहाडी क्षेत्रमा पुर्‍याउने जसले स्थानीय किसानहरूलाई विभिन्न बालीहरूको उत्प...

काठमाण्डौ, १८ पौष – सबै कुरा एक व्यक्ति र एक संस्थामा निर्भर गर्दछ। जनरल असिम मुनीरले आईएसआई प्रमुख लेफ्टिनेन्ट जनरल नदीम अन्जुम र उनका केही अन्य विश्वासपात्रहरूले इमरान खानलाई निरर्थक बनाउन र इस्लामाबादमा नराम्रो संस्था ल्याउन सेनाको दृढ प्रयासलाई सहयोग गर्दै चुनावी प्रक्रियाको लगाम राखेका छन्। नवाज शरीफको लागि मुनीरको छनोट गम्भीर त्रुटि हुन सक्छ- शरीफ एक सजिलो धक्का होइन र उनको अनुभवी आस्तीनमा एक वा दुई चाल छ। उनको आह्वान र जवाफदेहिताको जिद्दीले सेनालाई क्लिन चिट दिन नचाहेको संकेत गर्छ। पाकिस्तान आजको जस्तो चुनावको समयमा प्रजातान्त्रिक निष्पक्ष खेलबाट विरलै भएको छ। हरेक स्ट्रिङ, यो छरपष्ट हुन सक्छ, शक्तिशाली तर कमजोर पाकिस्तानी सेनाको हातमा छ। यो सबैभन्दा राम्रो मार्मिक चुनाव हुन गइरहेको छ। राजनीतिक दलहरू अन्योलमा छन्। पीटीआई भाँचिएको छ र आफ्नो परम्परागत चिन्ह पनि बाँडिएको छैन। ...

काठमाण्डौ, १८ पौष – हङकङ मिडियाका मिडिया टाइकुन र स्वतन्त्रतापक्षधर जिमी लाई विरुद्धका साक्षीहरूलाई चिनियाँ अधिकारीहरूले 'इच्छित' कबुलीहरू बाहिर ल्याउन कडा दुर्व्यवहार गरेको खुलेको छ। सन् २०२० को आन्दोलनमा गरिएको दमनपछि हङकङको सर्वोच्च-प्रोफाइल ट्रायल सोमबार सुरु भयो। एन्डी ली यू-हिन मुख्य साक्षीको रूपमा अरबपति मिडिया मुगल र एप्पल डेलीका संस्थापक जिमी लाइ विरुद्धको सरकारी मुद्दामा गवाही दिए। लाइलाई राष्ट्रिय सुरक्षा कानून अन्तर्गत 'विदेशी सेनासँग मिलेर काम गरेको' अभियोग लगाइएको छ। हङकङका अधिकारीहरूले चीनलाई अस्थिर पार्ने उद्देश्यले अमेरिकी निर्देशित षड्यन्त्रको रूपमा २०१९ को विरोध प्रदर्शनको कथा चित्रण गर्न अभियोजनलाई प्रयोग गर्ने योजना बनाएको आरोप छ। चिनियाँ कोस्ट गार्ड (सीसीजी) द्वारा कब्जामा लिँदा ली सहित १२ युवा हङकङरहरू डुङ्गामा भाग्न खोजिरहेका थिए। बेइजिङले यस क्षेत्रको बाँक...

काठमाण्डौ, १८ पौष – गरिब दक्षिणपूर्वी एसियाली राष्ट्र लामो समयदेखि चीनको दक्षिणपश्चिमी सीमामा समस्याग्रस्त ठाउँ बनेको छ। दशकौंदेखि बेइजिङका नेताहरूले म्यानमारको सैन्य शासनहरूलाई समर्थन गर्ने सावधानीपूर्वक खेल खेल्दै आएका छन् - उनीहरूलाई संयुक्त राष्ट्र लगायतका धेरै आवश्यक आर्थिक, सैन्य र कूटनीतिक समर्थन उधारो दिएका छन् - जबकि यसको सिमानामा शक्तिशाली विद्रोही मिलिशियाहरूसँग नजिकको सम्बन्ध कायम राखेका छन्। तर बेइजिङको निराशा नेपिडाउका जनरलहरूले २०२१ मा सत्ता कब्जा गर्ने, बेइजिङसँग घनिष्ठ सम्बन्ध बनाएको प्रजातान्त्रिक रूपमा निर्वाचित सरकारलाई फाल्ने र म्यानमारका जनताले दशकौं बिताएका पृथक जुन्ता शासनको पुनरुत्थान गर्न थालिएपछि बढ्दै गएको छ। गहिरो रूपमा अलोकप्रिय शासन पछिदेखि एउटा दुष्ट गृहयुद्ध लड्न व्यस्त छ, आफ्नो क्षेत्रको बढ्दो भागलाई शासन गर्न वा त्यहाँ बेइजिङको आर्थिक र रणनीतिक चासो...

काठमाण्डौ, १८ पौष – पाकिस्तानबाट चमन सीमाना हुँदै निकालिएका अफगान शरणार्थीहरूले उनीहरूले भोग्नुपरेको कठिनाइहरू वर्णन गरेका छन्। जसमा पाकिस्तानी अधिकारीहरूले तालाबन्दी र पैसा तिर्न बाध्य बनाएकोदेखि लुटपाट गरेको पाकिस्तानी स्थानीय मिडिया जंगले रिपोर्ट गरेको छ। पाकिस्तानबाट निकालिएका शरणार्थीहरूमध्ये एकले भने, 'परिवार अगाडि बढेका छन्, उनीहरूले हाम्रो कार छोडेका छैनन्। कराँचीमा पुलिसहरूले हामीलाई समातेर प्रहरी चौकीमा थुने। उनीहरूले छोड्न १० देखि १५ हजार रुपैयाँ लिन्छन्। कराँचीमा मैले बेकरीमा काम गरे। मसँग लियारीमा दर्ता भएको कार्ड छ। प्रहरीले मलाई चार-पाँच पटक पक्राउ गर्‍यो र प्रत्येक पटक पाँच-दश हजार रुपैयाँ (पीकेआर) लिएर छोड्यो।' जंगले जियो टिभीका पत्रकार सलिम साफीको विश्लेषणलाई उद्धृत गर्दै अफगानिस्तानमा सोभियत संघको आक्रमणपछि पाकिस्तान आएका अफगान शरणार्थीहरू संयुक्त राष्ट्र शरणार्थी ...

काठमाण्डौ, १६ पौष – विज्ञहरूले चीनको विश्वव्यापी पूर्वाधार विकास परियोजना बेल्ट एण्ड रोड इनिसियटिभबाट हुने आर्थिक लाभको आँकलन गरिरहे पनि पछिल्ला केही वर्षयता त्यसको वातावरणीय प्रभाव प्रस्ट देखिन थालेको छ। चीनको नेतृत्वमा ठूला रेल र सडक निर्माण परियोजनाहरू विकासको विकृत धारणाहरू प्रकट गर्ने प्रायः पारिस्थितिक रूपमा संवेदनशील क्षेत्रहरूबाट गुज्रिरहेका छन्, जसले वन्यजन्तु र वनस्पतिको हानि र अत्यधिक प्रदूषणको कारणले अन्ततः आदिवासी समुदायहरूलाई बोझ पारेको छ। खनिज, कृषि वस्तुहरू र आफ्ना कम्पनीहरूका लागि लगानीका अवसरहरू प्राप्त गर्ने आफ्नो खोजमा, चीनले सडक, रेलमार्ग र जलविद्युत परियोजनाहरू निर्माण गरेर विश्वव्यापी वातावरणीय अवस्थाहरूमा अतुलनीय प्रभाव छोडिरहेको छ। दक्षिणपूर्वी एसियामा, बीआरआईको उपस्थितिले संरक्षण, जीविकोपार्जन र दिगोपनको सन्दर्भमा चिन्ताजनक चिन्ताहरू निम्त्याएको छ। २०१८ मा, इन्...

काठमाण्डौ, १४ पौष –पाकिस्तानले कब्जा गरेको जम्मू-काश्मीर (पीओजेके) र गिलगिट-बाल्टिस्तानको गैरकानुनी रूपमा कब्जा गरेको इलाकामा पाकिस्तान विरोधी भावनालाई दबाउनको लागि अत्यावश्यक वस्तुको वितरणमा रोक लगाएको छ। खाद्यान्‍न, सफा पानी र बिजुलीजस्ता वस्तुहरुमा रोक लगाएका छन्। कट्टरपन्थी, निर्दोष, कार्यकर्ता र विद्यार्थीहरूको गैर-न्यायिक हत्या र उनीहरूको भूमिमा नागरिकहरूको कानुनी अधिकार खोसिने चिन्ता बढेको थियो। पाकिस्तानले कब्जा गरेको काश्मीरको घृणित रंगभेद गरेका थिए। ‘आजादी’ (स्वतन्त्रता) र पाकिस्तानद्वारा निर्मित आतंकवादको झण्डामुनि कब्जामा परेको मुलुकले अतिक्रमित क्षेत्रलाई अन्तर्राष्ट्रिय नजरबाट माफ गरेको थियो। तर, अहिले सामाजिक सञ्जालले यस क्षेत्रमा आफ्नो प्रभावलाई ओझेलमा पारेकाले यो डरले लडिरहेको छ। चिलासमा गत हप्ता एक बसमा 'अज्ञात' बन्दुकधारीले आक्रमण गर्दा ९ जना यात्रुको मृत्यु हुन...

काठमाण्डौ, १४ पौष – नोबेल शान्ति पुरस्कारका लागि जेलमा परेका उइगुर विद्वान इल्हाम तोह्तीलाई मनोनयन गर्ने अन्तर्राष्ट्रिय अभियान सोमबार ब्रसेल्समा सुरु गरिएको थियो। उनकी छोरीले यस पुरस्कारले आफ्नो बुबा अझै जीवित छन् भनेर देखाउन बेइजिङमा 'दबाव ल्याउन' सक्ने बताएकी छन्। उइगुर अर्थशास्त्रका प्रोफेसर तोहतीलाई सन् २०१४ मा चीनलाई विभाजन गर्न खोजेको आरोपमा आजीवन जेल सजाय सुनाइएको थियो। उसलाई उइगुर- र चिनियाँ भाषाको वेबसाइटमा सिनजियाङको स्वतन्त्रताको प्रवर्द्धन गरेको आरोप लगाइएको थियो, जहाँ उनले यस क्षेत्रमा चीनको नीति समायोजन गर्न आह्वान गरे। उनले सबै आरोपहरू अस्वीकार गरे र त्यसपछि लाखौं जातीय उइगुरहरूको घर रहेको सुदूर-पश्चिमी चिनियाँ क्षेत्र सिनजियांगमा बेइजिङको क्र्याकडाउनको सबैभन्दा अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा मान्यता प्राप्त अनुहारहरू मध्ये एक बने। सन् २०१९ मा उनले विचार स्वतन्त्रता को लागि...

काठमाण्डौ, ११ पौष – यूक्रेन विरूद्ध युद्धमा रूसको सहायता रोक्नका लागि अमेरिकाले टर्की, चीन र संयुक्त अरब अमीरात (यूएई) का 130 कम्पनी र मानिसहरूमाथि बिहिवार प्रतिबन्ध लगाएको छ। अमेरिका वित्त मन्त्रालयको विदेशी सम्पत्ति नियन्त्रण कार्यालयले भने, टर्कीका नागरिक बर्क तुर्केन र उनका कम्पनीमाथि प्रतिबन्ध लगाइएको छ। बर्कमाथि रूसी खुफिया विभागसॅंग सम्बन्ध राखेको आरोप छ। यस अतिरिक्त, चीन र यूएईका कम्पनीहरूमाथि कथित रूपमा विमानन उपकरण र मेशीन आदि सहयोग गरेको आरोप छ। यस कारण उनीहरू विरूद्ध उक्त प्रतिबन्ध लगाइएको हो। नेपालपाना...

काठमाण्डौ, ११ पौष – आफ्नो तेस्रो मिसनमा प्रक्षेपण भएको चार दिनपछि चीनको पुन: प्रयोग गर्न मिल्ने अन्तरिक्ष विमान शेन्लोङले पृथ्वीको कक्षमा 'डिभाइन ड्र्यागन' भनेर चिनिने छ वटा अज्ञात वस्तुहरू छोडेको खुलासा भएको छ। स्पेस डटकमका अनुसार संसारभरका शौकिया पर्यवेक्षकहरूले लगनशीलताका साथ अन्तरिक्ष यान यसको प्रक्षेपण पछि ट्र्याक गर्दै छन्। तिनीहरूले रहस्यमय वस्तुहरू फेला पारे - जसमा अब्जेक्ट ए, बी, सी, डी, ई र एफ उत्सर्जन गर्ने वस्तुहरु रहेका छन्। 'हामीसँग तेस्रो चिनियाँ 'स्पेसप्लेन' मिसनबाट एस-ब्यान्ड संकेतहरूको पुष्टि छ,' टिल्लीले लेखे, 'यद्यपि, यस पटक 'रहस्यमय विंगम्यान' उत्सर्जकले बीच-बीचमा संकेत मात्र पठाउँदैछ तर यो पहिलेका मिसनहरू जस्तै गहिरो रूपमा क्षीण हुँदैछ।' तर, यसपटक ‘रहस्यमय विङम्यान’ उत्सर्जन गर्ने व्यक्तिले बेलाबेलामा संकेत मात्र पठाउँदैछ तर यो पहिलेका मिसनजस्तै गहिरो रूप...