काठमाण्डौ, ११ मंसिर – चीनको महत्वाकांक्षी परियोजना बेल्ट एण्ड रोड अन्तर्गतको बीआरआई परियोजनाको १० औं वर्षगाँठ र बीआरआई फोरमको तेस्रो सम्मेलनले पाकिस्तानको सीपीईसी परियोजनालाई बेवास्ता गरिएको छ।
बीआरआईको प्रमुख साझेदार पाकिस्तानको महत्वपूर्ण परियोजना भनिएको चीन-पाकिस्तान आर्थिक करिडोर (सीपीईसी) को पाचौं चरणको भुक्तानी नपाएको पाकिस्तानले गुनासो गरेको छ।
पाकिस्तान वर्तमान सरकारले पनि सीपीईसी अन्तर्गत विगतका सरकारहरुले ६२ अर्ब डलरको परियोजनालाई राजनीतिक फाइदाका लागि प्रयोग गरेको आरोप लगाएको छ। यो परियोजनाको निरीक्षण गरेका मन्त्री फवाद हसन फवादले उक्त आरोप लगाएका हुन्।
सीपीईसी परियोजनामा पाकिस्तानमा नै विवाद बढेपछि बेइजिङले थप रकम निकासा रोकेको हो। पाकिस्तानका वर्तमान प्रधानमन्त्री कक्कडले कडा मुद्रा सञ्चितिमा आएको भारी गिरावटका कारण पाकिस्तानलाई आर्थिक संकटमा चीनले सहयोग पुर्याउन माग गरेका थिए।
विश्लेषकहरूका अनुसार खाडी सहयोगीहरू, साउदी अरेबिया र युएईले क्षेत्रीय इजरायल-बरु-गाजा द्वन्द्वमा फसेपछि पाकिस्तानलाई संरचनात्मक सुधारहरू गर्न कडा रूपमा आग्रह गरेपछि पाकिस्तान चीनतिर फर्किएको हो।
पाकिस्तानले पनि तुरुन्तै अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष (आईएमएफ) बाट आफ्नो २३ औं बेलआउटको भागको रूपमा थप सहायता खोजिरहेको छ किनकि आर्थिक संकट बढ्दै गएको छ। सन् २०१८ मा यसको चालू खाता घाटा १९ बिलियन पुग्यो, जसले बाह्य क्षेत्रको गम्भीर संकट निम्त्यायो र तीन वर्षको आईएमएफ सम्झौतामा समाप्त भयो।
हालसम्म सीपीईसी अन्तर्गत २० भन्दा बढी परियोजनाहरूमा २५ अर्ब डलर लगानी भइसकेको छ र ६८ प्रतिशत लगानी ऊर्जा क्षेत्रमा भएको छ। चीनले ६२ अर्ब डलर लगानी गर्ने प्रतिबद्धता गरेको थियो, त्यो पूरा हुन सकेको छैन। नेपालपाना